Sözlük
Turizm, OTA ve SEO Terimleri Sözlüğü
Sektör jargonunu sadeleştirdik. Pazar yerleri, rezervasyon ve arama görünürlüğü hakkında bilmeniz gereken terimlerin net tanımları.
A
- Açılış sayfası (landing page)
- Belirli bir reklam, kampanya ya da arama için hazırlanmış, tek bir hedefe odaklanan sayfa.
- AEO
- Answer Engine Optimization: içeriğin doğrudan bir soruya net cevap verecek şekilde kurgulanması; GEO ile yakından ilişkilidir.
- AI Overviews
- Google aramada sonuçların üstünde yapay zekâyla oluşturulan özet. Kaynak olarak gösterilmek yeni bir görünürlük alanıdır.
- Anahtar kelime
- Gezginlerin arama motoruna yazdığı ifade; ör. "kapadokya balon turu". Sayfa içerikleri bu aramalara göre kurgulanır.
- Anlık onay
- Rezervasyonun operatör onayı beklemeden kesinleşmesi. Gezgin için güven verir ve dönüşümü artırabilir.
B
- Buluşma noktası
- Turun başladığı yer. Net tarif edilmediğinde en sık şikâyet ve düşük puan sebeplerinden biridir.
C
- Core Web Vitals
- Google'ın sayfa yükleme hızı, etkileşim ve görsel kararlılık için kullandığı kullanıcı deneyimi ölçütleri.
- CRO (Dönüşüm optimizasyonu)
- Sayfa ve rezervasyon akışında yapılan, ziyaretçinin rezervasyona dönme oranını artırmaya yönelik iyileştirmeler.
D
- Dinamik fiyatlandırma
- Fiyatın talebe, sezona, güne ve doluluğa göre değiştirilmesi.
- Doğrudan rezervasyon
- Gezginin aracı olmadan, kendi web siteniz ya da iletişim kanallarınız üzerinden yaptığı rezervasyon.
- Dönüşüm oranı
- Sayfayı görenlerin yüzde kaçının rezervasyon yaptığı.
F
- Fazla satış (overbooking)
- Kapasiteden fazla rezervasyon alınması. Genellikle kanallar arasında müsaitlik senkron olmadığında ortaya çıkar.
- Fiyat paritesi
- Aynı ürünün farklı kanallarda aynı fiyattan satılması. Birçok pazar yeri bunu bekler.
G
- GEO
- Generative Engine Optimization: ChatGPT, Gemini, Perplexity gibi yapay zekâ cevaplarında kaynak olarak gösterilme ihtimalini artırmaya yönelik çalışmalar.
- Geri bağlantı (backlink)
- Başka sitelerden sizin sitenize verilen bağlantı. Arama motorları için önemli bir güven ve otorite sinyalidir.
- Google İşletme Profili
- İşletmenizin Google Arama ve Haritalar'da görünen ücretsiz profili: adres, saatler, fotoğraflar ve yorumlar.
- Google Things to Do
- Google'ın tur ve aktiviteleri listelediği alan. Rezervasyon sistemleri ve pazar yerleri üzerinden bağlanılabilir.
- Görüntülenme
- Listelemenizin ya da sayfanızın arama sonuçlarında veya bir listede gösterilme sayısı.
H
- Hreflang
- Çok dilli sitelerde arama motorlarına hangi sayfanın hangi dil ve bölge için olduğunu söyleyen etiket.
İ
- İptal politikası
- Gezginin hangi süreye kadar ücretsiz iptal edebileceğini belirleyen kural. Esnek politikalar dönüşümü genelde artırır.
K
- Kanal yöneticisi
- Müsaitlik ve fiyatları birden fazla satış kanalına aynı anda dağıtan sistem; çift rezervasyonu önler.
- Kapak fotoğrafı
- Listelemenin ilk görseli. Arama sonuçlarında tıklanıp tıklanmayacağınızı belirleyen en önemli öğelerden biridir.
- Komisyon
- Pazar yerinin her rezervasyondan aldığı pay. Oran platforma ve anlaşmaya göre değişir.
- Kontenjan
- Bir tur seansında satılabilecek en fazla yer sayısı. Kanallar arasında doğru paylaştırılmazsa fazla satış yaşanır.
L
- Listeleme
- Turunuzun bir pazar yerindeki sayfası: başlık, fotoğraflar, açıklama, opsiyonlar, fiyat ve yorumlar.
- LLM (büyük dil modeli)
- ChatGPT, Gemini ve Claude gibi yapay zekâ asistanlarının arkasındaki model türü.
- llms.txt
- Sitenizin önemli içeriklerini yapay zekâ sistemleri için özetleyen, önerilen bir metin dosyası. Henüz resmî bir standart değildir.
M
- Meta başlık ve açıklama
- Arama sonuçlarında görünen sayfa başlığı ve kısa açıklama. Tıklanma oranını doğrudan etkiler.
- Mobil uyumluluk
- Sitenin telefonda rahat okunup kullanılabilmesi. Tur rezervasyonlarının büyük kısmı mobilden araştırılır.
- Müsaitlik
- Hangi tarih ve saatlerde rezervasyon alınabildiği. Güncel tutulmazsa ya satış kaçar ya da dolu seansa rezervasyon gelir.
N
- Net fiyat
- Komisyon düşüldükten sonra size kalan tutar. Bazı pazar yerlerinde fiyatı net fiyat üzerinden bildirirsiniz.
O
- Opsiyon
- Aynı turun farklı satın alma seçenekleri; ör. ortak ya da özel grup, transferli ya da transfersiz.
- Organik trafik
- Reklam ödemeden, arama sonuçlarından sitenize gelen ziyaretçiler.
- Ortak tur
- Farklı gezginlerin aynı grupta katıldığı tur. Kişi başı fiyatı düşüktür; grup büyüklüğü önemli bir karar kriteridir.
- OTA (Online Travel Agency)
- GetYourGuide, Viator, Klook, Headout gibi turları ve aktiviteleri sizin adınıza satan çevrim içi pazar yerleri. Satış başına komisyon alırlar.
- Otelden alım (pick-up)
- Gezginin konakladığı yerden alınıp tura götürüldüğü transfer hizmeti. Listelemede kapsamı açıkça belirtilmelidir.
Ö
- Ödeme altyapısı
- Kendi web sitenizde kartla ödeme almanızı sağlayan sistem; sanal POS ya da ödeme sağlayıcısı.
- Ön ödeme
- Rezervasyon sırasında alınan kısmi ödeme ya da depozito. Gelmeyen müşteri riskini azaltır.
- Özel tur
- Yalnızca rezervasyonu yapan kişi ya da grup için düzenlenen tur. Genellikle daha yüksek fiyatla ayrı bir opsiyon olarak sunulur.
P
- Paket tur
- Ulaşım, konaklama ve aktivitelerin tek fiyatla birlikte satıldığı ürün.
- Pazarlama otomasyonu
- Rezervasyon onayı, tur öncesi hatırlatma, yorum isteği gibi mesajların belirli tetikleyicilerle otomatik gönderilmesi.
- Perakende fiyat
- Gezginin ödediği nihai satış fiyatı. Komisyon genellikle bu fiyat üzerinden hesaplanır.
R
- Rezervasyon motoru
- Web sitenize yerleştirilen, gezginin tarih ve kişi sayısı seçip ödeme yaptığı modül.
- Rezervasyon penceresi
- Rezervasyonun tur tarihinden ne kadar önce yapıldığı. Fiyat, kontenjan ve reklam zamanlamasında yol gösterir.
- Rezervasyon sistemi
- Takvimi, müsaitliği, ödemeleri ve rezervasyonları yöneten yazılım; ör. Bókun, Rezdy, FareHarbor.
S
- SEO
- Web sitenizin Google gibi arama motorlarında daha görünür olması için yapılan teknik ve içerik çalışmaları.
- Sezonsallık
- Talebin yıl içinde dönemsel olarak artıp azalması. Fiyat, kapasite ve pazarlama planı buna göre yapılır.
- Sıralama algoritması
- Pazar yerinin hangi ürünü hangi sırada göstereceğine karar veren sistem. Dönüşüm, yorumlar, müsaitlik ve fiyat gibi sinyalleri dikkate alır.
- Son rezervasyon süresi (cut-off)
- Bir turun başlangıcından ne kadar önce rezervasyona kapandığı. Gereğinden uzun tutulursa son dakika satışları kaçar.
Ş
- Şema işaretleme (Schema)
- Sayfadaki bilgileri (tur, fiyat, yorum, SSS) arama motorları ve yapay zekânın okuyabileceği yapılandırılmış veri olarak eklemek.
T
- Talep üzerine onay
- Her rezervasyonun operatör tarafından elle onaylandığı model. Esneklik sağlar ama yanıt gecikirse rezervasyon kaybedilebilir.
- Tedarikçi paneli
- Pazar yerinin tur operatörlerine sunduğu yönetim ekranı: ürünler, takvim, fiyatlar, rezervasyonlar ve ödemeler buradan yönetilir.
- Tıklanma oranı (CTR)
- Görüntülenmelerin yüzde kaçının tıklamaya dönüştüğü. Başlık ve kapak fotoğrafının ne kadar işe yaradığını gösterir.
Ü
- Ücretli reklam (PPC)
- Tıklama başına ödeme yapılan reklam modeli; ör. Google Ads.
W
- WhatsApp Business
- İşletmeler için WhatsApp. Hazır yanıtlar, şablon mesajlar ve rezervasyon sonrası iletişim için kullanılır.
Y
- Yarım kalan rezervasyon
- Ödeme adımına gelip tamamlanmayan rezervasyon. E-posta ya da WhatsApp hatırlatmalarıyla geri kazanılabilir.
- Yerel SEO
- Bulunduğunuz şehir ya da bölgedeki aramalarda, özellikle haritalarda görünür olmaya yönelik çalışmalar.
- Yorum funnel'ı
- Turdan sonra her misafirden düzenli yorum isteyen ve sorunları size hızla ulaştıran otomatik akış.
Bunları sizin için birlikte uygulayalım
Listelerinizi, sitenizi ve rakiplerinizi inceleyip önceliklendirilmiş bir yol haritası çıkaralım.